Het weven van visnetten in Portugese kustdorpen

In de kustdorpen van Portugal, zoals Nazaré en Peniche, wordt het ambacht van nettenweven nog steeds beoefend. De nettenwevers, vaak oudere mannen en vrouwen, werken met traditionele knooptechnieken om de netten te maken die de lokale vissers gebruiken. Het weven gebeurt met de hand, met behulp van een netnaald en een mal om de maaswijdte te bepalen. De meest gebruikte knoop is de platte knoop, die stevigheid biedt en toch flexibel blijft.

Knooptechnieken

De netten worden geknoopt met de zogenaamde 'netknoop', een variant van de platte knoop die niet verschuift onder spanning. Elke knoop wordt met de hand gelegd, wat het werk tijdrovend maakt. De maaswijdte wordt aangepast aan de vissoort die men wil vangen: fijne mazen voor sardines, grovere voor grotere vis. Het weven van een volledig net kan dagen tot weken duren, afhankelijk van de grootte.

Rol in Nazaré en Peniche

In Nazaré en Peniche is het nettenweven nauw verbonden met de visserij. De nettenwevers leveren op bestelling aan de plaatselijke vissers, die vaak vaste klanten zijn. Het ambacht wordt doorgegeven van generatie op generatie, maar het aantal beoefenaars neemt af. In Nazaré zijn er nog enkele actieve nettenwevers, voornamelijk ouderen. In Peniche, een grotere vissershaven, is de vraag naar handgemaakte netten nog steeds aanwezig, zij het in mindere mate dan vroeger.

Verhouding met de visserij

De nettenwevers zijn afhankelijk van de visserij, maar de relatie is wederzijds: vissers vertrouwen op de kwaliteit van handgemaakte netten. Toch zorgen industriële netten en dalende visbestanden voor druk op het ambacht. De wevers passen zich aan door zich te richten op reparatie en gespecialiseerde netten. Het ambacht blijft zo een levend onderdeel van de Portugese kustcultuur.