Knoflookvlechten: een familietafereel in augustus

In augustus hangt de knoflook te drogen. De stelen zijn dan taai genoeg om te vlechten. Dat gebeurt vaak in de schuur of de keuken, met de geur van gedroogde knoflook die overal doordringt.

Van oogst tot vlecht

Knoflook wordt geoogst als het loof begint te vergelen, meestal in de loop van augustus. De bollen blijven een paar dagen drogen, zodat de buitenste rok wat leerachtig wordt. De stelen moeten nog buigzaam zijn, anders breken ze. Daarom wordt er gevlochten zodra het loof niet meer vochtig aanvoelt, maar ook nog niet krokant is.

Het vlechten zelf is een ambacht dat van generatie op generatie wordt doorgegeven. Grootouders weten precies hoe strak de streng moet zitten. Kinderen mogen helpen: een steel vasthouden, een bol aangeven, of zelf een eerste vlecht proberen. Het resultaat is nooit perfect, maar dat geeft niet. De vlechten hangen toch in de schuur.

De rol van grootouders en kinderen

Opa of oma begint meestal met de eerste paar bollen. Zij draaien de stelen in elkaar tot een stevige basis. Daarna mogen de kleinkinderen om de beurt een bol aanreiken of een steel vasthouden. Zo leren ze zonder dat het meteen fout gaat. De oudere generatie vertelt ondertussen over vroeger, over natte zomers en mislukte oogsten. De kinderen luisteren half, want er is ook nog de geur en het stof van de schuur.

Het vlechten is geen wedstrijd. Het is een bezigheid die de middag vult. Tegen de avond hangen de vlechten aan een haak of een balk. Ze moeten nog een paar weken drogen voor de knoflook in de keuken wordt gebruikt.

Geur en herinnering

De geur van gedroogde knoflook blijft hangen in de schuur, in de keuken, aan je handen. Voor veel mensen is die geur het signaal dat de zomer op zijn einde loopt. Het is dezelfde geur als die van een oude voorraadkast, maar dan vers. Kinderen ruiken het later terug en denken aan die ene augustusmiddag.

Wie zelf knoflook kweekt, weet dat het vlechten niet moeilijk is, maar wel aandacht vraagt. De stelen mogen niet te droog zijn, de bollen niet te vochtig. En het gezelschap maakt het werk lichter. Zonder grootouders of kinderen erbij is het gewoon een klus. Met hen is het een tafereel dat je elk jaar opnieuw wilt.